ROLA DIETY W ZAPOBIEGANIU PRÓCHNICY

Po wyrznięciu  się zębów , podczas całego życia, część pożywienia należy oceniać nie tylko pod kątem walorów smakowych ale również pod kątem potencjalnego wpływu na powstawanie choroby próchnicowej.  Szczególnie niekorzystny wpływ na zęby mają chętnie spożywane cukry. Należy pamiętać, że cukier uzależnia! Im wcześniej wprowadzimy go do diety dziecka, tym większy będziemy mieli problem z późniejszą eliminacją cukru z naszej diety. W jamie ustnej osób spożywających duże ilości cukrów prostych w ogromnej liczbie bytują bakterie próchnicotwórcze. Często podczas wizyt w naszym gabinecie,  zwracamy uwagę rodziców na pokarmy które przyczyniają się do próchnicy zębów . Rzadko kiedy rodzice małych pacjentów  mają świadomość,  że picie napojów gazowanych, wód smakowych sprzyja  rozwojowi bakterii w jamie ustnej i bezpośrednio przyczynia się do powstawania ubytków w zębach. Pokarmy słodkie, zwierające dużo węglowodanów, a szczególnie te o miękkiej konsystencji, oblepiają zęby co prowadzi do powstania idealnych warunków dla bakterii wywołujących chorobę próchnicową. Takie pokarmy to na przykład białe pieczywo czy gumy rozpuszczalne i krówki. Warto czytać etykiety na wszystkich produktach spożywczych, nawet tych, które pozornie cukru nie zawierają. Może się okazać, że w danym jogurcie czy gotowym daniu jest ogromna ilość cukru! Jak wspomniano wcześniej, cukier jest środkiem wysoce uzależniającym, zatem z punktu widzenia firm produkujących żywność warto przemycić go w każdej możliwej postaci. Pomijając aspekt dbania o uzębienie, spożywanie dużych ilości cukru może powodować otyłość, cukrzycę i wiele innych wtórnych schorzeń ogólnych. Szczególnie dzieci, u  których zęby mleczne ze względu na swoją budowę są szczególnie wrażliwe na powstawanie zmian próchnicowych powinny być odpowiednio odżywiane. U dzieci, zęby stałe po wyrżnięciu potrzebują kilku lat by osiągnąć pełną dojrzałość a w tym czasie są bardziej podatne  na pojawienie się na ich powierzchni próchnicy i ewentualne rozwinięcie się zapalenia miazgi. 


Obecnie mówi się dużo o konieczności spożywania dużej ilości świeżych warzyw i sezonowych owoców, co ma służyć ograniczeniu w społeczeństwie przypadków nowotworów żołądka i jelita grubego. Spożywanie dużej ilości witamin wpływa korzystnie na zwiększenie naszej odporności na choroby, w tym chorobę próchnicową. Witaminy przyswajane są prawidłowo w towarzystwie tłuszczów,  roślinnych i zwierzęcych. O ile nie ma alergii czy przeciwwskazań, warto by zbilansowana dieta zawierała oleje roślinne, jaja, ryby czy mięso ( ze względów na profilaktykę chorób sercowo-naczyniowych zaleca się spożywanie niewielkich porcji mięsa 3 razy w tygodniu).
Zapotrzebowanie na cukier można zmniejszyć dodając do swojej diety niesłodzone: masło, ser( zwłaszcza gouda i brie), pełnotłustą śmietanę i jogurt, jogurty i mleko kokosowe, oliwę z oliwek czy awokado. 
Jeśli całkowita eliminacja słodyczy nie jest możliwa ( co zalecamy ze względu na dużą zawartość cukru, utwardzonych tłuszczów, sztucznych barwników i innych substancji chemicznych) zaleca się jedzenie ich raz w tygodniu. Takie ograniczenie jest korzystnie z punktu widzenia profilaktyki choroby próchnicowej. Nasze zęby dużo gorzej znoszą częsty kontakt z resztkami słodyczy, nawet jeśli ilości które spożywamy nie są duże, ponieważ w takiej sytuacji szkliwo naszych zębów jest stale atakowane przez kwasy, które produkują bakterie żywiące się węglowodanami. Słodkich pokarmów i napojów nie powinno się spożywać bezpośrednio przed pójściem spać i w trakcie snu. W nocy nasz organizm wydziela mniej śliny, zęby są nią gorzej obmywane, co daje ogromne pole do popisu bakteriom pozostawionym na nieumytych zębach. Stąd tak wysoka częstość występowania próchnicy butelkowej u dzieci. Przed nocnym odpoczynkiem zęby powinny być dokładnie umyte, tak, by na ich powierzchni nie znajdowała się biała płytka nazębna, która jest rezerwuarem bakterii próchnicotwórczych. 
 Poniżej podajemy kilka wskazówek dietetycznych , które pomagają w utrzymaniu zdrowia jamy ustnej. 1) Warto podawać dziecku pokarmy twarde, nie zaś same zmiksowane i  gotowane. Rodzicom niemowląt polecamy poszerzenie swojej wiedzy w zakresie żywienia o metodę BLW. Żucie jest konieczne dla prawidłowego rozwoju kości szczęki i żuchwy oraz mięśni twarzoczaszki. . 2) Należy dbać o prawidłowy poziom wapnia, który buduje nasze kości. Gospodarka wapniowa naszego organizmu zależy od witamin rozpuszczalnych w tłuszczach, takich jak A,D i K2. Co więcej, aktywują one nasz układ immunologiczny, wspomagają produkcję hormonów i pracę mózgu.  3) dieta, która zawiera mało cukrów prostych jest bardzo korzystna dla naszego organizmu, ponieważ pozwala na rozwój dobrych, probiotycznych bakterii w naszej jamie ustnej i w całym układzie pokarmowym.

wróć